Hindistan’ın 114 adede kadar ilave Rafale savaş uçağı alımına yönelik olası sürecinde, Fransa’nın radar, görev bilgisayarı ve elektronik harp sistemlerinin kaynak kodlarını paylaşmaya sıcak bakmaması teknoloji transferini yeniden tartışmaya açtı. Yeni Delhi, savaş uçağı tedarikinin ötesinde uzun vadeli teknolojik ve endüstriyel bağımsızlık arayışında.
Fransa’nın Rafale programında uluslararası ortaklara kapı açma isteği, kritik teknolojilerin paylaşımı söz konusu olduğunda önemli bir sınamayla karşı karşıya. Hindistan’ın 114 adede kadar ilave Rafale savaş uçağı edinmesine ilişkin gündeme gelen süreçte Paris’in, platformun temel dijital sistemlerine ait kaynak kodlarını Yeni Delhi ile paylaşmayı planlamadığı bildiriliyor.
Söz konusu sistemlerin başında RBE2 AESA radarı, MDPU görev bilgisayarı ve SPECTRA elektronik harp sistemi geliyor. Bu unsurlar Rafale’nin yalnızca tamamlayıcı ekipmanları değil; sensör füzyonu, tehdit tespiti, beka kabiliyeti ve elektronik harp kapasitesini doğrudan belirleyen merkezi dijital mimarinin parçaları olarak öne çıkıyor.
Fransa’nın yaklaşımı, Rafale konusunda ilk kez teknoloji transferi tartışmasına yol açmıyor. Paris daha önce de gelecekteki Rafale F5 standardıyla bağlantılı hassas teknolojilerin devri konusunda Birleşik Arap Emirlikleri ile gerilim yaşamıştı. Hindistan ile gündeme gelen mevcut durumda da Fransa’nın yerel montaj ve endüstriyel iş birliğini görüşmeye açık olduğu, ancak kritik yazılım ve sistemler üzerindeki kontrolünü korumakta ısrar ettiği belirtiliyor.
Yeni Delhi açısından konu yalnızca yeni savaş uçaklarının satın alınmasıyla sınırlı değil. Rafale’nin dijital mimarisine erişimin bulunmaması, Hindistan’ın kendi silahlarını platforma entegre etme, elektronik harp parametrelerini değiştirme veya gelecekteki modernizasyonları gerçekleştirme süreçlerinde Fransız onayına ihtiyaç duymasına neden olabilir. Bu kapsamda Hindistan tarafından geliştirilen Astra füzesi ile hava platformundan fırlatılabilecek BrahMos sisteminin entegrasyonu da gündeme gelebilecek başlıklar arasında gösteriliyor.
Öte yandan Rusya’nın, Hindistan’a Su-57E için kaynak kodları ve tasarım dokümantasyonuna çok daha geniş erişim teklif ettiği bildiriliyor. Moskova’nın bu vaatlerin tamamını uygulayıp uygulamayacağı ise ayrı bir soru olarak değerlendiriliyor. Buna karşın söz konusu teklif, Hindistan’ın müzakere pozisyonunu güçlendirirken Fransa’nın teknoloji paylaşım modelinin sınırlılıklarını da daha görünür hale getiriyor.
Paris açısından onlarca yılda geliştirilen teknolojik birikimin ve fikri mülkiyetin korunması temel önceliklerden biri. Ancak Hindistan’ın beklentisi yalnızca yeni bir savaş uçağı filosuna sahip olmak değil gelecek 30-40 yıllık dönemi kapsayacak endüstriyel bağımsızlık elde etmek. Fransa’nın Rafale’nin kritik sistemlerine erişimi sınırlandırmayı sürdürmesi halinde teknolojik kontrolünü korurken programın gelecekte ihtiyaç duyacağı ortakları kaybetme riskiyle karşı karşıya kalabileceği değerlendiriliyor.
Mevcut durumda Paris’in gelecekteki Rafale F5 için herhangi bir ortağının bulunmadığı ve teknoloji paylaşımı konusundaki anlaşmazlığın Hindistan’ın planlanan 114 uçaklık olası siparişini de etkileyebileceği ifade ediliyor.
Kaynak: Defence24
