Türkiye’nin Ege Denizi’ndeki kararlı tutumunu vurgulayan iki yıl geçerli NAVTEX kararı Yunanistan’da paniğe neden oldu. Türkiye’nin Ege Denizi’nin yarısında lisanslama yetkisine sahip olma ve 23 adının askerden arındırılmış pozisyonda olması gerektiğini vurgulayan karar, Yunan basınında “alışılmadık derece” uzun olarak nitelendirildi.
Türkiye, Ege Denizi’ndeki deniz yetki alanları ve bazı adaların askerden arındırılmış statüsü konularındaki kararlı pozisyonunu, iki yıl geçerli olacak NAVTEX yayımlama pratiğiyle uluslararası alanda gösteriyor. Bu hamle, Ankara’nın Ege’deki meşru haklarını diplomatik ve idari araçlarla güçlendirmeye devam ettiğini gösteriyor.
Yunan gazetesi e-Kathimerini, Türkiye’nin 31 Aralık 2027’ye kadar geçerli NAVTEX’ini “alışılmadık derece uzun” olarak nitelendirdi. Haberde, Atina’nın Türkiye’nin temel tezlerini kararlılıkla sürdürdüğünü gösteren bu NAVTEX’e karşı duyduğu endişeye vurgu yapılarak şu ifadeler kullanıldı:
“Türkiye, Ege’nin yarısında lisanslama yetkisine sahip olma ve 23 Yunan adasının askerden arındırılmış rejimi konusundaki pozisyonlarını tüm NATO müttefikleri için apaçık bir şekilde öne çıkarmaya çalışıyor. Ankara’nın Ege ile ilgili konularda sert bir tavır sergilemeye devam ettiğini ve hatta uluslararası toplum önünde pozisyonlarını desteklemek için yeni araçlar kullandığını gösteriyor. “
Söz konusu NAVTEX , Ege’nin yarısını kapsayan bölgede araştırma izni verme yetkisinin Türkiye’ye ait olduğunu ve aynı zamanda Doğu Ege’deki 23 Yunan adasının anlaşmalarla belirlenen askerden arındırılmış olması gerektiğini yineliyor.
Bununla birlikte Türkiye’nin tezleri, sadece Ankara-Atina ilişkilerinde değil, NATO gibi uluslararası platformlarda da düzenli olarak dile getiriliyor. Haberde, Türkiye’nin bu belgeleri NATO’daki yetkili makamlara ilettiği belirtildi. Türkiye’nin, özellikle son yıllarda NATO içindeki stratejik öneminin artmasıyla birlikte, Yunanistan’ı uluslararası hukuka uygun pozisyon almaya ve Ege’deki statükoyu zorla değiştirme girişimlerinden vazgeçmeye ittiği yorumu yapıldı.
Türk Hidrografi Dairesi tarafından yayımlanan 0880/25 numaralı NAVTEX’ler, aralarında Rodos, Midilli, Sakız ve İstanköy’ün de bulunduğu 23 adayı isim isim sayarak, bu adaların “sürekli askerden arındırılmış” olması gerektiğini vurguluyor. Bu durum 1914 Londra Konferansı, 1923 Lozan ve 1947 Paris Antlaşmaları’nın ilgili maddelerine dayandırılıyor ve bu adaların karasularında askeri faaliyet yürütülmemesi gerektiğini ifade ediliyor.
Öte yandan, Yunan basını, bu mesajların, Türkiye’nin Ege sorunlarına karşı sert duruşunu koruduğunu ve diplomatik araç setine yeni unsurlar eklediğini kabul etti. Haberde, Türk tezlerinin Yüksek Düzeyli İşbirliği Konseyi toplantısı öncesinde gündeme gelmesinin, Türkiye’nin diplomasi masasına güçlü bir pozisyonla oturduğunun açık bir işareti olduğu belirtildi.
Türkiye, iki yıl geçerli olacak bu NAVTEX mesajlarıyla, Ege’deki deniz yetki alanları ve adaların hukuki statüsüne ilişkin tezlerini yalnızca geçici bir tepki olarak değil, uluslararası hukuka dayanan kalıcı bir pozisyon olarak tüm dünyaya ilan etti. Yunan tarafının ise, bu uzun süreli baskı karşısında “savunma pozisyonunda” kaldığı ve Türk NAVTEX’lerine sadece kendi NAVTEX’leriyle cevap vermekle yetindiği ifade edildi.
Kaynak: Türkiye Gazetesi
