Türk iş insanları Fatih Özmen ve Eren Özmen’in sahip olduğu ABD merkezli Sierra Nevada Corporation (SNC), ABD Donanmasının yeni jet eğitim uçağı tedarik programından çekildiğini açıkladı. Kararın ardından Textron Aviation Defense tarafından sunulan M-346N, programın tek güçlü adayı konumuna yükseldi. Donanmanın sözleşmeyi 2027 yılının temmuz-eylül döneminde imzalaması bekleniyor.
ABD Donanmasının mevcut T-45 Goshawk filosunun yerini alacak yeni nesil jet eğitim uçağını belirlemek amacıyla yürüttüğü Lisans Seviyesi Jet Eğitim Sistemi (UJTS) programında önemli bir gelişme yaşandı. Sierra Nevada Corporation’ın (SNC) yarışmadan çekilmesiyle birlikte Textron Aviation Defense, ihalede kalan tek büyük üretici oldu.
Breaking Defense’e açıklama yapan SNC, mevcut sözleşme koşulları altında programa teklif sunmanın şirket açısından uygun olmadığını belirtti. Şirket, ABD Donanmasına ve programdan sorumlu PMA-273 birimine saygı duyduğunu vurgulayarak, ihale yaklaşımının yeniden değerlendirilmesi durumunda programa tekrar katılmaya hazır olduğunu bildirdi.
SNC’nin çekilmesinin ardından Textron Aviation Defense, M-346N jet eğitim uçağıyla programa teklif sunduğunu doğruladı. Şirket sözcüsü, ABD Donanmasının gelecekteki eğitim ihtiyaçlarını karşılamaya hazır olduklarını ifade etti.
Böylece ihale sürecinin yeniden açılmaması veya beklenmedik yeni bir katılımcının ortaya çıkmaması durumunda M-346N’nin program kapsamında seçilmesi güçlü bir olasılık haline geldi. Bununla birlikte Stavatti Aerospace, 30 Ekim’de UJTS programına teklif sunduğunu duyurdu.
UJTS programında aday sayısı giderek azaldı
ABD Donanmasının yeni eğitim uçağı programında son aylarda art arda çekilme kararları yaşandı. Lockheed Martin, nisan ayında Korea Aerospace Industries ile birlikte geliştirdiği TF-50N teklifini sunmayacağını açıklarken Boeing de haziran ayında yarışmadan ayrıldı.
Eylül ayında ise Northrop Grumman, SNC liderliğindeki ekipten çekildi. SNC’nin program için hazırladığı teklif, sıfırdan tasarlanan Freedom adlı jet eğitim uçağına dayanıyordu.
Sözleşme takvimi 2027’nin son çeyreğine ertelendi
ABD Donanması, UJTS programı için tekliflerin teslim edilmesine yönelik 30 Ekim 2026 tarihli son başvuru takvimini korudu. Söz konusu tarih daha önce 30 Haziran olarak belirlenmişti.
Buna karşılık sözleşmenin verilmesine ilişkin takvim yeniden güncellendi. Başlangıçta Mart 2027’de sonuçlandırılması planlanan ihale için daha sonra Haziran 2027 hedefi açıklanmıştı.
Son güncellemeye göre sözleşmenin Temmuz-Eylül 2027 döneminde verilmesi öngörülüyor. Program ofisi, kaynak seçim sürecinin devam ettiğini ve sözleşmenin 2027 mali yılının dördüncü çeyreğinde imzalanmasının hedeflendiğini bildirdi.
Yeni eğitim uçağında uçak gemisine iniş şartı aranmayacak
UJTS programı kapsamında tedarik edilecek yeni uçaklar, 1990’lı yılların başından bu yana ABD Donanması envanterinde bulunan T-45 Goshawk jet eğitim uçaklarının yerini alacak.
Mevcut T-45 filosu, ABD Donanması ve Deniz Piyadeleri pilotlarının uçak gemisi operasyonları ile taktik taarruz görevlerine hazırlanmasında kullanılıyor.
Ancak yeni uçaklar için belirlenen gereksinimler, mevcut platformdan bazı önemli farklılıklar içeriyor. ABD Donanması, mart ayında yayımladığı teklif talebinde yeni eğitim uçağının uçak gemisine iniş yapabilmesini zorunlu tutmadığını açıkladı.
Ayrıca uçak gemisine inişin kara pistinde canlandırıldığı saha iniş eğitimlerinde (FCLP) uçağın piste teker koyması da zorunlu olmayacak. Bunun yerine yeni platformun, inişten vazgeçme ve yeniden yükselme manevralarını desteklemesi gerekecek.
Donanma ayrıca üreticilerden, pilotların uçak gemisine iniş eğitimlerinde kullanılabilecek platforma özgü simülasyon kabiliyetlerini ortaya koymalarını istedi.
Kaynak: Breaking Defense
