ABD ile İran arasında devam eden gerilim, hafta sonu yaşanan yeni bir olayla yeniden gündeme geldi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran’ın uluslararası sular üzerinde görev yapan bir “MQ-1” insansız hava aracını düşürdüğünü açıkladı.
CENTCOM’un açıklamasına göre ABD güçleri, buna karşılık İran’ın Goruk bölgesi ile Kiş Adası’ndaki radar ve insansız hava aracı komuta-kontrol noktalarına yönelik meşru müdafaa kapsamında saldırılar düzenledi. Açıklamada ayrıca ABD savaş uçaklarının İran’a ait hava savunma unsurlarını, bir yer kontrol istasyonunu ve tehdit oluşturduğu belirtilen iki tek yönlü saldırı dronunu imha ettiği ifade edildi.
Ancak açıklamada kullanılan “MQ-1” ifadesi, düşürülen hava aracının kimliği konusunda soru işaretlerine yol açtı. Resmî olarak 2018 yılında ABD Hava Kuvvetleri envanterinden çıkarılan MQ-1 Predator’un yeniden göreve döndürülüp döndürülmediği tartışılırken, birçok uzman düşürülen platformun ABD Ordusu tarafından halen kullanılan MQ-1C Gray Eagle olmasının daha muhtemel olduğunu değerlendiriyor.
CENTCOM, konuyla ilgili sorulara verdiği yanıtta düşürülen sistemin Predator mı yoksa Gray Eagle mı olduğunu açıklamadı. ABD Ordusu’na ait MQ-1C Gray Eagle sistemlerinin Ortadoğu’da konuşlu olduğu biliniyor. Nisan ayında yayımlanan bazı fotoğraflarda da bölgede görev yapan Gray Eagle’ların yanlışlıkla MQ-1 Predator olarak tanımlandığı belirtildi.
İran da düşürdüğünü açıkladığı sistemi yalnızca “MQ-1” olarak tanımlarken, olay anına ait olduğu belirtilen bir görüntü yayımladı. Ancak görüntü kalitesinin düşük olması nedeniyle platformun tipi doğrulanamadı.
Haberde dikkat çeken bir diğer unsur ise ABD’nin MQ-9 Reaper filosunda yaşadığı kayıplar oldu. Son dönemde İran ve Yemen’deki Husilere karşı yürütülen operasyonlarda çok sayıda MQ-9’un kaybedildiği bildirildi. Air & Space Forces Magazine’in haberine göre operasyonlar sırasında yaklaşık 30 MQ-9 Reaper’ın kaybedilmiş olabileceği belirtilirken, ABD Hava Kuvvetleri yetkilileri de filodaki azalmadan duydukları endişeyi kamuoyuyla paylaşmıştı.
Bu durum, daha düşük maliyetli ve daha eski bir platform olan MQ-1 Predator’un yeniden hizmete alınmasının mümkün olup olmadığı yönündeki tartışmaları güçlendirdi. Predator, MQ-9 Reaper’a kıyasla daha düşük taşıma kapasitesine ve menzile sahip olsa da keşif, gözetleme ve AGM-114 Hellfire füzeleriyle sınırlı taarruz görevlerinde kullanılabiliyor.
Bununla birlikte, Predator’ların yeniden aktif göreve döndürülmesi halinde modern haberleşme sistemleri, veri bağlantıları ve eğitim altyapısında çeşitli güncellemeler gerekip gerekmediği konusunda net bir bilgi bulunmuyor. Ayrıca ABD envanterinde kaç adet kullanılabilir MQ-1 kaldığı da belirsizliğini koruyor.
ABD’nin Predator filosunu yeniden göreve döndürdüğüne dair resmî bir doğrulama bulunmasa da, MQ-9 kayıplarının artması nedeniyle bu seçeneğin değerlendirilmesinin gündeme gelebileceği ifade ediliyor.
Kaynak: TWZ
