Grönland Başbakanı Mute Bourup Egede, ABD’nin 47. Başkanı seçilen Donald Trump’ın, Grönland’ın ABD kontrolünde olması gerektiğine dair açıklamalarına sert tepki gösterdi. Grönland Başbakanı Egede, AA muhabirine yaptığı yazılı açıklamada, Grönland’ın “satılık olmadığını” vurgulayarak, “Grönland, Grönland halkına aittir. Biz satılık değiliz ve asla satılık olmayacağız. Uzun süredir devam eden özgürlük mücadelemizi kaybetmeyeceğiz.” ifadelerini kullandı.
Trump, 23 Aralık’ta Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda, Grönland’ın ABD’nin ulusal güvenliği için stratejik bir öneme sahip olduğunu belirterek, bölgenin kontrolünün “mutlak zorunluluk” olduğunu ifade etmişti. Ancak Trump’ın bu sözleri Grönland yetkilileri ve uluslararası toplumdan tepki çekti.
Dünyanın en büyük adası olan Grönland, Arktik bölgesindeki stratejik konumu, zengin yer altı kaynakları ve kilit deniz yolları üzerindeki yeriyle ABD için büyük önem taşıyor. Özellikle nadir toprak metalleri, mineraller ve enerji kaynakları açısından zengin olan Ada, ABD’nin Çin’e olan bağımlılığını azaltma stratejisinde önemli bir yer tutuyor.
Ayrıca, ABD’nin Grönland’daki Thule Hava Üssü, füze saldırılarına karşı erken uyarı sistemleri ve Kuzey Kutbu’ndaki askeri varlığın korunmasında kritik bir rol oynuyor. Soğuk Savaş döneminden bu yana bölgedeki varlığını sürdüren Washington, 2020 yılında Nuuk’taki konsolosluğunu yeniden açarak Grönland ile iş birliğini artırmayı hedeflemişti.
Trump’ın Grönland’ı satın alma fikri ilk kez 2019’da gündeme gelmiş ve Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen tarafından “saçma” olarak nitelendirilmişti. Grönland, Danimarka’ya bağlı özerk bir bölge olarak, kendi iç işlerinde geniş yetkilere sahipken, dış politika ve savunma konularında Danimarka’nın kontrolü altında bulunuyor.
ABD’nin Grönland’a yönelik ilgisi ise yeni bir gelişme değil. 1946 yılında dönemin ABD Başkanı Harry Truman, Ada’yı Danimarka’dan satın almak için 100 milyon dolar değerinde altın teklif etmişti. Ancak bu teklif reddedilmiş, ABD’ye Grönland’daki askeri varlığını sürdürme hakkı tanınmıştı.
