İsrail’den Yerli Stealth Savaş Uçağı ve F-35 Esintili İHA Hedefi
İsrail’in, ABD askeri yardımına bağımlılığı azaltmak amacıyla 10 yıl içinde yerli bir düşük görünürlüklüğe sahip savaş uçağı ile F-35’in belirli kabiliyetlerinden esinlenen otonom bir muharip hava aracı geliştirmeyi planladığı bildirildi.
Army Recognition’ın Bloomberg ve The Jerusalem Post’a dayandırdığı habere göre girişim, Başbakan Binyamin Netanyahu’nun ABD’den sağlanan yıllık 3,8 milyar dolarlık askerî finansmanı yaklaşık 10 yıllık süreçte aşamalı olarak sona erdirme politikasıyla bağlantılı. İsrail’in bu süreçte savunma tedarikini ulusal bütçeyle finanse edilen alımlara, yerli üretime ve uluslararası ortak geliştirme modellerine yöneltmesi hedefleniyor.
Planın, 2036 yılına kadar uçabilir bir teknoloji gösterim aracının geliştirilmesini kapsayabileceği belirtiliyor. Bunun doğrudan operasyonel bir savaş uçağı filosu anlamına gelmediği; sertifikasyon, test, eğitim sistemleri, bakım altyapısı, yedek parça stokları ve seri üretim hattı gibi unsurların daha uzun bir hazırlık süreci gerektireceği vurgulanıyor.
Söz konusu girişim, 1987’de iptal edilen Lavi programından bu yana İsrail’in sıfırdan geliştireceği ilk savaş uçağı projesi olma özelliği taşıyabilir. İsrail savunma sanayii hâlihazırda AESA radarlar, elektronik harp sistemleri, aviyonikler, görev bilgisayarları, sensörler, veri bağları, hassas güdümlü mühimmatlar ve insansız hava araçları alanında önemli kabiliyetlere sahip.
Buna karşın yerli bir stealth savaş uçağının üretimi; düşük görünürlüklü gövde tasarımı, radar emici kaplamalar, dahili silah yuvaları, radar kesit alanı test sahaları, yüksek hassasiyetli seri üretim ve yüksek itişli turbofan motor entegrasyonu gibi alanlarda yeni altyapılar kurulmasını gerektiriyor.
En zorlu alanın motor teknolojisi olduğu değerlendiriliyor. İsrail’in bugüne kadar yerli bir savaş uçağı turbofanı geliştirip hizmete almadığı, Kfir, Lavi, F-16I, F-15IA ve F-35I gibi platformlarda yabancı motorlara dayandığı belirtiliyor. Bu nedenle olası ilk yerli stealth savaş uçağının İsrail üretimi gövde ve görev sistemlerini ithal bir motorla birleştirmesi daha gerçekçi görülüyor.
F-35’in belirli özelliklerinden esinlenen insansız muharip hava aracı ise daha uygulanabilir bir seçenek olarak öne çıkıyor. Kokpit, fırlatma koltuğu ve pilot destek sistemlerinin bulunmaması; yakıt, sensör, elektronik harp ekipmanı ve silahlar için daha fazla ağırlık ve hacim ayrılmasını sağlayabilir.
Böyle bir platformun hava savunma sistemlerinin bastırılması, radar tespiti, elektronik harp, keşif, aldatma ve derin taarruz görevlerinde kullanılması öngörülüyor. Habere göre en olası gelecek modeli, ABD yapımı F-35I ve F-15IA uçaklarının tamamen yerli platformlarla değiştirilmesi değil; bu uçakların İsrail üretimi otonom muharip hava araçlarıyla birlikte görev yaptığı karma bir filo yapısı olabilir.
